KLUB
PRZYJACIÓŁ ORTOFRAJDY


W oparciu o metodę i wiersze Kolorowej Ortografii L. Furmagi program opracowała
mgr Marta Owczarek Boraczyńska

Zdjęcia z otwarcia Klubu Przyjaciół Ortofrajdy


 

,,Zabawa jest nauką,
nauka jest zabawą.
Im więcej zabawy,
Tym więcej nauki.''
Glenn Doma


I Ogólna charakterystyka programu

II Założenia projektu programu

  1. ówny cel programu

  2. Cele operacyjne

  3. Zasady prowadzenia zajęć

Metody, forma, miejsce i czas realizacji, liczebność grupy

  1. Charakterystyka osób, do których program jest adresowany

  2. Kompetencje i charakterystyka osoby prowadzącej zajęcia

III Sposoby realizacji założeń projektu

1. Regulamin KPO
2. Ramowy program zajęć
3. Scenariusz uroczystego otwarcia KPO


IV Metody ewaluacji

V Zakończenie

Załączniki

Teksty piosenek


WSTĘP

Podczas swojej dotychczasowej pracy jako nauczyciel polonista w szkole podstawowej zauważyłam, że coraz więcej dzieci przekraczających próg nauczania zintegrowanego ma problemy z poprawną pisownią, a zwłaszcza znajomością zasad ortograficznych. Przyczyn takiego stanu rzeczy jest wiele. Niektórzy mają problemy z dysleksją, inni nie czytają książek,

Z reguły dla zdecydowanej większości nauka ortografii jest nudna i mało interesująca.

Z metodą Ortofrajdy  Lesława Furmagi zetknęłam się dzięki Gazecie Wyborczej, w której znalazłam dołączoną do numeru płytę CD z Ortofrajdą. Wydała  się na tyle interesująca, że skorzystałam zaproszenia Miejskiej Biblioteki Publicznej w Sopocie i udałam się  na otwarcie Biblioteki Ortofrajdka i prezentację programu zorganizowana  przez czytelnię i PSWD.
Przedstawiony przez Romana Jańca pokaz  utwierdził mnie w przekonaniu, że Ortofrajda będzie doskonałym uzupełnieniem  na lekcjach  języka polskiego. Faktycznie, metoda kolorowej ortografii bardzo przypadła moim uczniom do gustu. Po przeprowadzeniu kilku lekcji tą metodą postanowiłam powołać KPO. Pomysł spotkał się z aprobatą uczniów i rodziców.... Zwłaszcza, że w mojej szkole nie przewiduje się zajęć wyrównawczych dla klas IV-VI, co stanowi dużą przeszkodę w nadrobieniu braków z języka polskiego przez uczniów słabszych, przede wszystkim tych, którzy niezbędnej pomocy nie otrzymają w domu.

Kolejnym powodem założenia KPO było to, że proponowana na zajęciach klubu metoda jest bardzo atrakcyjna i w żaden sposób nie przypomina żmudnych ortograficznych ćwiczeń.

I Ogólna charakterystyka programu


KPO ma pełnić rolę atrakcyjnych zajęć pozalekcyjnych dla uczniów z problemami w nauce języka polskiego. Głównym celem KPO jest nauka poprzez zabawę. Materiał obejmuje pisownię ó, u rz, ż, h, ch, pisownię łączną i rozdzielną.  Stosowane w trakcie zajęć wyłącznie  aktywne formy pracy

( rzuty ortokostką, ortotarcza, ortomozaika, kolorowe dyktanda, ortoteatr, wyścigi rzędów, ortograficzne pranie, dydaktyczna gra komputerowa) sprawiają, że to co trudne, staje się łatwe i interesujące. Program KPO kładzie nacisk na praktyczną znajomość zasad ortografii. Stymuluje   percepcję wzrokową (zapamiętywanie pisowni wyrazów przedstawionych graficznie za pomocą koloru), uczy koncentracji i logicznego myślenia.  Ponadto ważną cechą KPO jest to, że członkowie klubu nie są w społeczności szkolnej postrzegani jako ci z zajęć wyrównawczych, a mają  przekonanie przynależności do wyjątkowego klubu.
Program KPO daje możliwość zmiany samooceny uczni
ów. Stwarza możliwość osiągnięcia sukcesu , odzyskania  wiary we własne siły oraz wyzwala aktywność w uczniach. Przyczynia się do rozbudzenia motywacji do nauki.
Realizacja założeń klubu odbywać się będzie na spotkaniach KPO raz w tygodniu oraz na lekcjach języka polskiego.

II Założenia projektu programu

  1. ówny cel programu

Wyrównywanie braków w wiadomościach i umiejętnościach uczniów z zakresu ortografii.

2. Cele operacyjne

W wyniku realizacji programu uczeń:

  • zna podstawowe zasady ortograficzne w zakresie ó, u, rz, ż, ch, h, pisowni łącznej i rozdzielnej

- potrafi stosować je w praktyce
- aktywnie uczestniczy w zajęciach klubu
- dąży do współpracy i współdziałania w grupie
- jest pozytywnie nastawiony do własnych umiejętności i możliwości
- ma większy zasób słów
- potrafi posługiwać się komputerem(myszka, klawiatura)

W zakresie umiejętności interdyscyplinarnych:

- dąży do współpracy i współdziałania w grupie
- jest pozytywnie nastawiony do własnych umiejętności i możliwości

  1. Zasady prowadzenia zajęć

* Metody pracy stosowane w projekcie
pamięciowo-wzrokowa metoda kolorowej ortografii

* Formy pracy stosowane w projekcie:
ćwiczenia integracyjne, ortotarcza, ortokostka, ortoteatr (załącznik nr 1)
ortomozaika, ortopuzzle, oroscrabble ( załącznik nr 2), ortograficzny
Piotruś ( załącznik nr 3), malowane dyktanda (załącznik nr 4),
dydaktyczna gra komputerowa Ortofrajda

Do realizacji programu wykorzystano między innymi formy pracy zaproponowane na oficjalnej stronie internetowej Ortofrajdy www.ortofrajda.pl oraz ćwiczenia opracowane przez autorkę programu.

* Miejsce realizacji
Szkoła Podstawowa w Strzygach

* Termin realizacji
Rok szkolny 2003/2004

* Liczebność klubu
20 osób

  1. Charakterystyka osób , do których program KPO jest adresowany

Program KPO adresowany jest do uczniów klas IV-VI , którzy są dyslektykami, bądź mają deficyty w funkcji percepcyjno- motorycznej lub chutrwalić pisownię w zakresie ó, u , rz , ż, ch, h, pisowni łącznej i rozdzielnej.
KPO poprzez wyzwalanie aktywności w uczniach ma sprawić, że dziecko z trudnościami w czytaniu i pisaniu, w tym z dysleksją, uwierzy we własne możliwości, a przede wszystkim w osiągnięcie sukcesu.
Program ma uświadomić uczniom i rodzicom, że jest wiele możliwości i sposobów wyrównywania braków w wiadomościach i umiejętnościach.

  1. Kompetencje i charakterystyka osoby prowadzącej zajęcia

Osobą odpowiedzialną za realizację programu jest nauczyciel polonista.
Jest to osoba posiadająca przygotowanie merytoryczne do prowadzenia zajęć oraz doświadczona w pracy z uczniami, cechująca się umiejętnościami interpersonalnymi.

III Sposoby realizacji założeń projektu

  1. Regulamin KPO

* Członkiem KPO może zostać każdy uczeń , który ma problemy z poprawną pisownią, z zapamiętaniem zasad ortograficznych i stosowaniem ich w praktyce.

* Członkiem klubu może zostać także uczeń, który chce utrwalić zdobyte wiadomości z zakresu ortografii polskiej.

* Każdy członek KPO stosuje metodę kolorowej ortografii do wyrównania braków w wiadomościach i umiejętnościach z zakresu ortografii .

* Przynależność do KPO jest całkowicie dobrowolna. Wymagana jest jedynie pisemna zgoda rodziców.

* Członkowie KPO uczęszczają na spotkania klubu systematycznie oraz stosują metodę kolorowej ortografii na lekcjach języka polskiego.

* Spotkania klubu odbywają się raz lub dwa razy w tygodniu.

* Wszyscy członkowie KPO są dla siebie mili, pomagają sobie wzajemnie.

  1. Ramowy program zajęć KPO

* Spotkanie organizacyjne KPO.

* Szyfrujemy słowa - redagujemy słowniczki kolorowych Jasiów

* Poznajemy Ortofrajdę- Malubajdę

* Ó nie czarne lecz różowe

* Pierzemy ó i u

* RZ granatowe bez wątpienia...a Ż zielone niezawodnie

* Pierzemy RZ i Ż

* Samo H brązowy kolor ma

* Pierzemy H i CH

* Psikusy ortografii

* Uroczyste otwarcie KPO

* Literackie opowiadanie i dyktand malowanie

* Komputerowa Ortofrajda

* Ortomozaikowe zawody

* Przygotowujemy ortoteatr

* Redagujemy kolorowe słowniczki

* Tworzymy zbiór ortoimion

* Kolorowe i basta są rzeki i miasta

* Malowane zawody i obiekty przyrody

* Oto ZOO

* Ortograficzny ogródek

* Ortograficzny portret ulubionych bohaterów literackich

* Ortograficzne duety

* Ortoprzygody

* Gramy w orto scrabble

* Ortograficzny Piotruś

* Mini turniej Ortofrajdy

* Ortograficzny bazar

* Słownik ortopodróżnika

3. Scenariusz uroczystego otwarcia KPO

a) Ortoteatr

Przedstawienie metody kolorowej ortografii w formie spektaklu teatralnego.

b) Uroczysta przysięga członków KPO

( załącznik nr 5 )

c) Zajęcia otwarte metodą kolorowej ortografii dla rodziców i nauczycieli

*ortomozaika

*rzuty do ortotarczy

*ortoscrabble

*ortograficzny Piotruś

d) Wręczenie kart członkowskich Klubu Przyjaciół Ortofrajdy przez gościa

uroczystości pana Romana Jańca ( wzór karty członkowskiej - załącznik nr 6)

IV Metody ewaluacji

Ewaluacja ma służyć kontroli i konfrontacji uzyskanych rezultatów z założonymi celami programu.

Będzie przeprowadzona w formie:

  • doraźnej

  • pełnej, po zakończeniu programu

Ewaluacja doraźna obejmuje bieżącą realizację programu.

-wyniki malowanych dyktand, obserwacja pracy podczas zajęć.

Ewaluacja pełna

-wyłonienie mistrza kolorowej ortografii

V Zakończenie

Stworzona przez Lesława Furmagę ORTOFRAJDA i współdziałające z nią pomoce dydaktyczne stały się podstawą do opracowania programu i założenia KLUBU PRZYJACIÓŁ ORTOFRAJDY.

KPO został powołany , by stworzuczniom z trudnościami w nauce języka polskiego , możliwość wyrównywania braków w wiadomościach i umiejętnościach.

Zaletą projektu jest to, że stwarza możliwość odniesienia realnego sukcesu, a co za tym idzie zadowolenia z siebie i przeżywania radości z wykonanej pracy.



Załącznik nr 1

ORTOFRAJDA MALUBAJDA

Przy opracowaniu scenariusza wykorzystano pamięciowo-wzrokowy słownik ortograficzny dla dzieci ,,Ortofrajda'' Lesława Furmagi oraz dydaktyczną grę komputerową ,,Ortofrajda'' Romana Jańca.

Po prawej stronie sceny znajduje się gród Ortogramka. Pod murami zamku siedzą smutne, czarne literki: Ó, RZ, H, Ż. Władca Ortogramek . Jest smutny. Z lewej strony sceny stoi biurko, a przy nim uczennica Kasia odrabiająca lekcje. Za jej plecami znajduje się flaga w kolorach Ortofrajdy. Centralną część sceny zajmuje wielka księga Ortofrajdy, a na niej wyrazy zapisane za pomocą metody kolorowej ortografii. Postacie występujące w inscenizacji wyglądem nawiazują do tych z gry komputerowej Ortofrajda.

Występują:

Czarna Ortografia

Ortogramek

Ortofrajdek

Kasia

litery:

Ó

RZ

Ż

H

Na scenie pojawia się chórek, który śpiewa piosenkę ,,Porady nad strumykiem''.

Czarna Ortografia

W ortografii ciągle nudno

O zabawę bardzo trudno

Czarne ciągle książek karty

Szare słowa nie na żarty

Ortogramek

Jestem władca Ortogramek

Mam tu władzę oraz zamek

Jednak na mym dworze smutno

Bo literki ciągle chudną

Wiecznie szare, zapłakane

Czarną farbą malowane

Czarne są: rz, ż, h oraz ó

Czarne wszystko, tam i tu

Kasia

Miałam wczoraj taki sen

Gramatyka poszła hen...

Gdzieś za lasy, góry,

Za deszczowe, ciemne chmury

Słychać wszędzie płacz i krzyki

Jak tu żyć bez gramatyki

Nikt już teraz nie potrafi

Uczyć dzieci ortografii

Ortofrajdek

Miła Kasiu nie smuć się

Zaraz rozweselę cię

Zdradzę ważną tajemnicę

Ortografią cię zachwycę

Nadstaw ucha

Pilnie słuchaj

A ja zdradzę sekret ci:

Za granicą czerni gdzieś leży kolorowa wieś

Kasia

Czy to jest daleko gdzieś

Ta magiczna, kolorowa wieś?

Ortofrajdek

To jest bardzo blisko nas

Tam gdzie nuda poszła w las

Ja Ortofrajdek

Malu, Malu- Bajdek

Rządzę tam kolorem

Liter całym dworem

Czary, czary, puku, puku...

Pozbyłem się czarnego druku,

Pokolorowałem ortografię

Teraz bawić się potrafię

Litery

Ó

My też nowej ortografii chcemy!

RZ

Kolorowe być pragniemy!

Ż

Nie chcemy dzieci przerażać!

H

I im jedynek przysparzać.

Ó

Chcemy ubrać się balowo,

RZ

Wesolutko, kolorowo

Ż

Marzymy by wyglądać modnie

H

I czuć się bardzo wygodnie

Ó

Żądamy więcej kolorów!

RZ

Żądamy używania przyborów!

Ż

Chcemy być kolorowane!

H

Flamastrami malowane!

Ó

Dość czarnego!

RZ

Dość smutnego!

Ż

Dość nudnego!

H

Czarnej ortografii stop mówimy!

Ó

Z kolorami się zaprzyjaźnimy!

Ortogramek

Ortofrajdku przyjacielu

Takich jak ty w ortografii niewielu

Ubarw życie w mej krainie

Niech kolor tu nigdy nie zginie

Poprzemieniaj me literki

Niech zagości uśmiech wielki

Ortofrajdek

Ortogramku, drogi, miły

Twym literkom kolory się zamarzyły

Pomogę ci z wielką radością

Bo kolory darzę miłością

Musimy wziąć farby puszeczkę

I popracować troszeczkę

Pomalujemy Ó, RZ, Ż no i H

Trata ta, trata ta

Ortofrajdek z Ortogramkiem dźwigają ciężkie walizy na środek sceny. Literki przebierają się w kolorowe stroje odpowiadające kolorom Ortofrajdy. W tle słychać piosenkę ,,Ucz się polskiego'' w wykonaniu Edyty Jungowskiej.

Ortogramek

Już się robi

Już się zmienia

W kolory się ortografia przemienia

Litery

Ortofrajdku nasz kochany

Jesteś nam bardzo oddany

Wyzwoliłeś nas z tej czerni

Będziemy ci za to wierni

Kasia

Ortografia kolorowa

Ortografia wreszcie nowa

Najważniejsze, że łatwiejsza

I przez to jeszcze piękniejsza

Czarna Ortografia

Ortofrajdek w barwach cały

Skruszył czarne wokół skały

Pomalował nam na zdrowie

Ortografię co się zowie...

Litery

Ó

Ubrałyśmy się wreszcie balowo

RZ

Wesolutko, kolorowo

Ż

Teraz barwimy w książkach karty

H

Tak robimy, to nie żarty

Ortogramek

Czary, czary, puku, puku

Nie ma już czarnego druku

Żółw, rzecz, gżegżółka,

Halabarda, chorągiew, jaskółka

Ortofrajdek

Żuk, żona, stróżówka,

Przejażdżka, tchórz, krzyżówka...

Za tą barwną wielce sprawą

Ortografia jest zabawą.

Czarna Ortografia

Ó różowe od dziś będzie

Granatowe RZ wszędzie

Ż zielone niezawodnie,

H brązowe bardzo modnie

Kasia

W ortografii idzie nowe,

Ó nie czarne lecz różowe.

Litera Ó

Zapamiętaj, że

Wymienne na O oraz E.

No i jeszcze przed W

W zakończeniach tam i tu...

Kasia

A...król, krótki, próżny,

Ogół, córka, różny...

Litera Ó

Do zapamiętania bardzo liczne

Pozostało Ó niewymienne historyczne.

Ortogramek

Proszę o chwilę skupienia

Granatowe jest RZ bez wątpienia

Litera RZ

Tylko w R się zmieniam

No i po p, w, d, t, d, k, j, g, ch

Niemal wszędzie

RZ będzie.

Ortogramek

A...rządzić, urząd, oburzenie,

Korzeń, rzucać- orzeczenie...

Litera RZ

Bardzo liczne jest RZ

Niewymienne historyczne.

Ortofrajdek

Uwaga, uwaga

A Ż całkiem zgodnie

Już zielone niezawodnie.

Litera Ż

Bo h, g, s, z, ź, dz

Zmienia się na samo ż.

No i po l, ł, r

Samo ż dzierży ster.

Ortofrajdek

Tylko mąż, żyto, wciąż

Mają ż zielone, ,,śliczne''

Niewymienne historyczne

Kasia

Proszę państwa o uwagę

Uznanie i należną powagę

Samo H

Brązowy kolor ma.

Litera H

Wymienne na ż, z i g,

Jak kto chce.

Kasia

A jeżeli na początku skreślić się da,

Będzie samo H (Hindus-Indus, Halina-Alina)

No i także jest niewymienne liczne

Samo H historyczne.

Czarna Ortografia

Bo w Ortofrajdzie- Malubajdzie

Tylko kolorowe znaczy...

Kolorowe zapamięta, kto zobaczy!

Kasia

A co w słowie bez koloru,

Idzie sobie precz ze dworu!

Ortofrajdek

Zamiast reguł i wkuwania gramatyki

Zapamiętaj te wierszyki

Pomogą ci one z pewnością

Dzięki nim ortografia będzie radością

Kasia

Ortografia lubi płatać psikusy

Robić kawały, urządzać rebusy...

Ortofrajdek

Po p piszemy RZ, a tu pszczoła?

Ortogramek

Po G też jest RZ, a z gżegżółki Ż aż woła!

Czarna Ortografia

U- zwyczajne piszemy na początku,

Kasia

A ówczesny? Ósmy? Ów?...i w porządku!

Ortofrajdek

Słowo sprzed psikusem jest że ach!

Ortogramek

Móżdżek, próżno , upiększać-pisać strach.

Czarna Ortografia

Zebraliśmy tu trochę kolorowych...przymierzy, rozróżnień,

Rzeżuch, rzewnych pożegnań, oryginałów, wyróżnień...

Kasia

Bo są fajne w ORTOFRAJDZIE-MALUJBAJDZIE.

Ortofrajdek

Kolorujmy więc Ó, RZ, Ż, H w zabawie-

Litery Ó,RZ, Ż, H

I z błędami już po sprawie!

Na scenę wychodzą aktorzy i śpiewają piosenkę ,,Krakowiaczek na er zet''



Załącznik nr 2

Ortograficzne scrabble nawiązują do gry scrabble. Uczniowie otrzymują

koperty z kartonikami, na których znajduja się litery z zaznaczonymi punktami

tj. w oryginalnej grze scrabble. Z tą różnicą że w kopertach brakuje następujących liter: ó, rz, ż, h.

Zasady gry

Uczniowie dobierają się w grupy, najlepiej losowo. Poszczególne grupy przybierają nazwy.

Na tablicy sporządza się tabelę wyników. Uczniowie z zamkniętymi oczami losują z pojemnika kartoniki z kolorami, odpowiadającymi barwom ortofrajdy: różowy(ó), zielony (ż),

brązowy (h), niebieski (rz).Grupy przystępują kolejno do losowania. W każdej serii przysługuje pięć losowań. Następnie z wylosowanych kartoników i liter z kopert zawodnicy układają wyrazy . Po ich ułożeniu , następuje liczenie punktów, które należy nanieść na tablicę wyników. Liczymy każdy wyraz osobno, a następnie zliczamy wspólny wynik dla grupy. Za ułożenie zdania z wylosowanych kartoników w jednej serii przysługuje premia 50 punktów.

Uwaga. Za ułożenie wyrazu z błędem grupa traci punkty za błędny wyraz.

Nie wolno wymieniać się literkami ani kartonikami.

Jeżeli grupa jest słaba, zawodnicy mogą korzystać z własnych ortofrajdkowych słowniczków.

Do gry wykorzystać można ortotarczę lud ortokostkę . Formy te mogą wystąpić zamiast losowania kartoników. Będzie to z pewnością dodatkową atrakcją gry.



Załącznik nr 3

Ortograficzny Piotruś to gra nawiązująca do znanej wszystkim dzieciom gry w karty.

Podzieleni losowo na grupy uczniowie otrzymują po jednej dla każdej grupy talii kart.

W każdej talii znajduje się dwadzieścia par i jeden ,,Piotruś'', w tym wypadku może to być Ortochochlik

Zasady gry

Zasady gry nie odbiegają od tradycyjnej gry w ,,Piotrusia''. Zawodnicy ciągną karty

od sąsiada, zgodnie ze wskazówkami zegara. Zwycięża ten, kto szybciej wyłoży wszystkie pary. Pary dobierać należy zgodnie z poprawną pisownią wyrazów.

W opracowaniu gry wykorzystano metodę kolorowej ortografii.

Przykłady par w kartach:

Na jednej karcie znajduje się wyraz: s l, to parę z nim będzie tworzyła karta z różowym

Kółkiem lub kwadracikiem.



Załącznik nr 4

Malowane dyktando nr.1

Jan Brzechwa ,,Akademia pana Kleksa''

Malowane dyktando nr.2

Carlo Collodi ,,Pinokio''

Malowane dyktando nr.3

Hans Chrystian Andersen ,,Dziewczynka z zapałkami''

Dyktando nr. 1

Jan B echwa jest autorem powieści p ygodowej pt.: ,,Akademia pana Kleksa''. Akcja utwor rozgrywa się w czasach wsp łczesnych.

Akedamia to du y t ypiętrowy, r żnobarwny budynek. Poło ony w

p epięknym parku, pełnym r żnych wąwoz w, pag rków i zakątk w.

Gł wnym bo aterem utworu jest Adaś Niezg dka.

P ed wstąpieniem do akademii był nie dacznikiem i pe owcem.

Nie znosił po ywnego krupnik . Niebawem jako jedyny

spośr d uczni w nauczył się unosić w powiet u. Towa yszył

na czycielowi podczas o ywiania Mate sza. Widział jak szpak zmienia się w autora ksią ki.

Pozostali uczniowie r wnież byli kole ńscy. Wsp lnie p eżywali

przeró ne p ygody. Poko ali swego dziwnego wychowawcę Ambro ego.

Z zachwytem patrzyli jak powięk a p edmioty, leczy chore sp ęty,

przy ądza p epyszne potrawy.

Dyktando malował......................................................................................


Ó - różowe , rz - granatowe, ż - zielone, h - brązowe,

Wyjątki- czerwone, ch i u - czarnym posmolone



Dyktando nr. 2

,,Pinokio'' to bo ater baśni Carlo Collodiego. Jest drewnianym pajacem. Prze ywa przer żne, p edziwne p ygody. Wcią ma y aby stać się łopcem.

Opiek nem Pinokia jest wra liwy stola D epetto, kt ry kupił mu elementa i p ykazał chodzić do szkoły, by posze ać wiedzę i czytać ksią ki.

Niestety Pinokio miał tr dny charakter. Nie chciał słu ać rad

Wr żki i Gadającego Świerszcza. Pajacyk często kłamał, a wtedy wydłu ał mu się wystr gany z drewna nos.

Bo ater łatwo uległ namowom dw ch oszust w : Lisa i Kota.

Uwie ył w historię o Polu Cud w. Zda ało się, e wdawał się w b jki.

Pinokio był te wra liwy i cz ły. Go ko płakał na wieść o śmierci Wró ki.

Odwa nie holował D epetta p ez wzbu one mo e i pom gł mu wydostać się z potę nej paszczy rekina. Cię ko pracował p y wyplataniu koszyk w.

Bez wa ania oddał zaoszczędzone pieniądze by ratować cię ko chorą Wr żkę.

Ta p emiana p yniosła mu wyma oną nagrodę. Stał się ywym chłopcem.

Dyktando malował.......................................................................................



Ó - różowe, rz - granatowe, ż - zielone, h - brązowe,

Wyjątki - czerwone, ch i u - czarnym posmolone;



Dyktando nr 3

,,Dziewczynka z zapałkami'' to baśń ansa rystiana Andersena.

Wyda enia p edstawione w utwo e rozgrywają się w Sylwestra.

Bo aterką jest mała, ch da dziewczynka. Chodzi po ulicach boso, bo

P ebiegając przez ulicę zg biła jeden t ewik, a dr gi ukradł jej jakiś łob z.

Dziecko jest p emarznięte i sm tne. Ma y by sp edać choć kilka zapałek i wr cić do domu. Niestety nie potrafi zwr cić na siebie uwagi przechodni w i zainteresować ich zapałkami.

Po żm dnej wędr wce po ulicach miasta dziewczynka miała zmarznięte nó ki.

Postanowiła choć p ez chwilę odpocząć pod m rami kamienicy.

Nikt z przechodni w nawet na nią nie spoj ał. Zziębnięte dziecko ma yło by się ogrzać. Gdy zapaliło pierwszą zapałkę uj ało st ł, a na nim pa nącą pieczoną gąskę. P y blasku następnej zapałki uj ała r żnokolorowe, bo onarodzeniowe ozdoby wesoło kołyszące si na oince.

Zapalając kolejną zapałkę uj ała swą uko aną bab nię, kt ra zawsze była dla niej dobra. Mal tka sp edawczyni bardzo się wzr szyła. Zapaliła wszystkie zapałki, poniewa nie ciała , by babcia zniknęła. Star szka z alem i wsp łczuciem p ytuliła dziewczynkę i obie uniosły się do nieba.

Rano znaleziono zamarznięte dziecko t ymające garść spalonych zapałek w rączka .

Dyktando malował........................................................................................



Ó - różowe, rz - granatowe, ż- zielone, h - brązowe,

Wyjątki czerwone, ch i u - czarnym posmolone



Załącznik nr 5

Tekst uroczystej przysięgi składanej z okazji otwarcia pierwszego Klubu Przyjaciół Ortofrajdy działającego w Szkole Podstawowej w Strzygach.

Przysięgamy pisać ładnie.

Przysięgamy pisać barwnie.

Przysięgamy się nie nudzić

i nauką się nie trudzić.

Ó różowe od dziś będzie,

granatowe RZ-et wszędzie

Ż zielone niezawodnie,

H brązowe bardzo modne.

Będziemy kolorować z Ortofrajdkiem literki

Gdyż pożytek z tego wielki.

Zapamiętamy wnet

Gdzie napisać Ó, gdzie Ż-et,

Gdzie samo H i RZ-et.

Obiecujecie?

- Obiecujemy

Tekst przysięgi czytany jest przez Ortofrajdka. Członkowie KPO powtarzają po nim słowa przysięgi.

Teksty piosenek wykorzystanych w inscenizacji ,,Ortofrajda Malubajda''

,,Ucz się polskiego'' (sł.Agnieszka Osiecka muz.Maciej Małecki)

Nieraz już przebyłam drogę

Od grudnia do stycznia

A nadziwić się nie mogę

Jaka moja mowa śliczna.

Czasem uczą się polskiego

Anglicy i Szwedzi

Ale nic nie pojmą z tego

Co w tej mowie siedzi

Ucz ucz ucz ucz się polskiego

Na łatwe i na trudne dni

Cóż cóż cóż cóż w tym jest złego

Co złego to nie my

Co złego to nie my

Zanim obywatel Chopin ( czyt. Szopen )

Zasiadł do pianina

To mu piękniej niż w Europie

Polskie chrząszcze brzmiały w trzcinach

Chociaż tańczy modne tańce

Nasza młodzież cała

W średniorolnym gospodarstwie

Dzięcielina pała

Ucz ucz ucz ucz się polskiego

Na łatwe i na trudne dni

Cóż cóż cóż cóż w tym jest złego

Co złego to nie my

Co złego to nie my

Ucz ucz ucz ucz się polskiego

Na łatwe i na trudne dni

Cóż cóż cóż cóż w tym jest złego

Co złego to nie my

Co złego to nie my

,,Porady nad strumykiem'' (sł. J. Kałucki, melodia ,,Gdzie strumyk płynie z wolna'')

Gdy nie wiesz jak napisać

O z kreską czy też u

Posłuchaj tej piosenki

Którą śpiewamy tu

Posłuchaj tej piosenki

Którą śpiewamy tu

O z kreską więc piszemy

Gdy zmienia się na o

Sól soli lub solniczka

Pokój pokoi sto

Sól soli lub solniczka

Pokój pokoi sto

Piszemy też o z kreską

Jak zmienia się na e

Niósł niesie przenieść wynieść

Wiódł dobrze wiedzie się

Niósł niesie przenieść wynieść

Wiódł dobrze wiedzie się

O z kreską wymieniamy

Na samogłoskę a

Jak wrócić i wracamy

Czy pomóc pomaga

Jak wrócić i wracamy

Czy pomóc pomaga

Końcówki ówka ówna

I jeszcze krótkie ów

Piszemy przez o z kreską

Makówka równa głów

Piszemy przez o z kreską

Makówka równa głów

Są jednak trzy wyjątki

I morał płynie stąd

Zasuwka wsuwka skuwka

Nie kreskuj bo to błąd

Zasuwka wsuwka skuwka

Nie kreskuj bo to błąd

Jeżeli coś zapomnisz

Z tekstu śpiewanego

To sięgnij do słownika

Ortograficznego

To sięgnij do słownika

Ortograficznego

,,Krakowiaczek er zet'' (sł. J. Kałucki, melodia ,,Krakowiaczek jeden'')

Są te dwie zasady

Gdzie er zet się pisze

Chcemy je przypomnieć

Prosimy o ciszę

Dworzec bo dworcowy

Lekarz bo lekarski

Marzec bo marcowy

Kucharz bo kucharski

Rzeka orzech rzadko

Twarz rzodkiewka wierzba

Warzywa korzenne

Też są niewymienne

Po literach takich

Jak pe be de te ka

Cztery nam zostały

Gie jot wu i cecha

Brzoza i przecinek

Patrzeć spojrzeć w drzewa

Krzew chrzęst wrzos i wrzesień

Zapamiętać trzeba.

Są też i wyjątki

Gdzie er zet piszemy

Kształt pszenica pszczoła

Inne pominiemy

Ortografia nasza

Jest co nieco trudna

Ale za to wierz mi

Nie jest taka nudna

Ale za to wierzcie

Nie jest taka nudna

Piosenki pochodzą z płyty ,,Ortografia śpiewająco!!!''



Brodnica 2003

mgr Marta Owczarek Boraczyńska